Dzieci lubią ciasteczka! My też, dlatego wykorzystujemy je do zapamiętywania informacji o tym, jak korzystasz z serwisu, żeby lepiej go do Ciebie dostosowywać.

Rozumiem. Zamknij!

Lista specjalizacji w semestrze jesiennym na rok 2020/2021 - kierunek Nauka do kwadratu w Olsztynie

ZANIECZYSZCZENIA ŚRODOWISKA – temat przewodni wszystkich specjalizacji w semestrze jesiennym

Zanieczyszczenie środowiska to jeden z największych problemów, który dotyka współczesny świat. Jeszcze kilka wieków temu w środowisku dominowały zanieczyszczenia pochodzenia naturalnego, np. pył z wybuchów wulkanów. Wraz z rozwojem miast i gospodarczej działalności człowieka do otoczenia zaczęto odprowadzać coraz więcej szkodliwych substancji, np.: dwutlenek węgla, pestycydy, azotany. Skutkiem tego zjawiska, z którymi się zmagamy jest, np.: smog, efekt cieplarniany, dziura ozonowa. 

Jak możemy zmniejszyć zanieczyszczenie środowiska?  W jaki sposób sztuka może pomóc w rozwiązaniu tego problemu? Jak każdy z nas wpływa na zanieczyszczenie środowiska?

Podczas semestru zimowego studenci pochylą się nad problemem zanieczyszczenia środowiska. Zbadają go z perspektywy sztuki, chemii, astronomii oraz rewitalizacji. W każdej z tych dziedzin poszukają sposobów jego rozwiązania. Efekty projektów przedstawiają na konferencji podsumowującej na zakończenie semestru.

Proponowane specjalizacje w semestrze jesiennym

Na kierunku Nauka do kwadratu student realizuje jedną specjalizację w ciągu jednego semestru. Poniżej propozycja specjalizacji w I semestrze:

1. Aktorstwo
2. Rewitalizacja terenów miejskich
3. Chemia atmosfery
4. Astronomia
5. Fotografia

1. Aktorstwo - wykonujemy etiudę poruszającą problem zanieczyszczenia środowiska

W 2017 roku powstała etiuda filmowa pt. “PM 2.5”. Film zdobył wiele nagród i wyróżnień, ale przede wszystkim stał się pretekstem do dyskusji nad problemem smogu z którym walczy wiele państw. Jego najważniejszą misją był udział w „ekologicznych” międzynarodowych festiwalach, aby uwrażliwić świat na konsekwencje jakie niesie duże stężenie smogu w miastach.

Etiuda jest krótką formą artystyczną, która jest wykorzystywana w teatrze, filmie i muzyce. Tworzą je profesjonaliści i amatorzy, młodsi i starsi. Poprzez etiudę można przedstawić współczesne problemy, z którymi zmaga się ludzkość. W tej formie artystycznej jest ważne, aby osoby, które ją tworzą były zaangażowane w jej tworzenie. Każdy aktor jest częścią procesu bez którego nie uzyska się wyjątkowego efektu. Dlatego tak bardzo ważna jest obecność i danie z siebie 100% na etapie prób. 

Jak zaznajomić widzów ze skalą problemu zanieczyszczeń środowiska? Jakie elementy sprawiają, że etiudy zapadną w pamięć? 

W zespołach projektowych studenci opracują swój pomysł  na etiudę o zanieczyszczeniu środowiska  i połączą je z przygotowanym scenariuszem. Zapoznają się z etapami realizacji scenariusza, stworzą choreografię i dobiorą do niej muzykę. Efektem zajęć będzie wykonanie etiudy na konferencji podsumowującej, która uwrażliwi odbiorców na problem zanieczyszczenia środowiska.

2. Rewitalizacja terenów miejskich - tworzymy projekt obszaru sprzyjającego ochronie środowiska

La Confluence, 150-hektarowy teren u zbiegu rzek Saone i Rodanu w sercu francuskiego Lyonu, do lat 90. XX był ośrodkiem przemysłu rzecznego. Po upadku działalności przemysłowej dzielnica została włączona do projektu Confluence, jednego z największych programów rewitalizacyjnych w Europie. Teraz jest najbardziej ekologiczną dzielnicą Lyonu, w której mieszkańcy mogą spędzać czas w parkach czy podczas spacerów wzdłuż rzeki.

Rewitalizacja oznacza nadanie nowego życia obszarom, które zostały w jakiś sposób zniszczone i zaniedbane. Celem działań rewitalizacyjnych jest znalezienie dla nich nowego zastosowania i doprowadzenia do stanu, w którym te tereny zmienią swoją funkcję. Przy realizacji takiego przedsięwzięcia pod uwagę bierze się aspekty społeczne, architektoniczne, planistyczne i ekonomiczne.

Jakie czynniki decydują o zakwalifikowaniu konkretnego obszaru do rewitalizacji? Jakie etapy pracy musi wykonać osoba, która podejmie się tego działania? Czy rewitalizacja obszaru miejskiego może zmniejszyć problem zanieczyszczenia środowiska? Co zyskują mieszkańcy dzięki rewitalizacji przestrzeni miejskiej?

Cykl seminariów będzie podzielony na zajęcia w Katedrze Architektury oraz na zajęcia terenowe. Podczas wyjść terenowych studenci dokonają oględzin terenu miejskiego podlegającego rewitalizacji i wykonają inwentaryzację. W zespołach projektowych wykonają szkice i rysunki. Podczas pracy na makietach stworzą projekty, które nadadzą nową funkcję danemu obszarowi w celu zmniejszenia zanieczyszczenia środowiska. Efekt końcowy przedstawią na konferencji podsumowującej.

3. Chemia atmosfery - badamy stan powietrza w Olsztynie

Według szwajcarskiej platformy monitoringu powietrza IQAir w Polsce znajduje się 29 ze 100 miast o najgorszej jakości powietrza, czyli o najwyższych stężeniach pyłu PM10 i PM2.5. Jednym ze skutków przedostania się tych cząsteczek do organizmu ludzkiego są choroby układu oddechowego, np.:astma, osłabienie czynności płuc bądź nowotwory płuc, gardła i krtani.

PM2.5 to aerozole atmosferyczne, których cząstki mają średnicę mniejszą niż 2,5 mikrometra. Tego rodzaju pył zawieszony jest uznawany za najgroźniejszy dla zdrowia człowieka. Wszystko dlatego, że jest bardzo drobny i może się przedostać bezpośrednio z płuc do krwiobiegu. Natomiast PM10 to pył zawieszony o średnicy mniejszej niż 10 mikrometrów. Jest tylko nieco mniej szkodliwy. Często zawiera jednak rakotwórcze wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne i metale ciężkie. Pyły te są składnikami tzw. smogu zimowego. Z kolei niektóre zanieczyszczenia gazowe (np. ozon troposferyczny) są odpowiedzialne za powstawanie smogu letniego (fotochemicznego). Ozon jest bardzo silnym utleniaczem, który negatywnie wpływa na człowieka, zwierzęta i nawet rośliny, przyczyniając się do stresu oksydacyjnego organizmu.
Skąd się biorą cząstki PM10 i PM2.5 oraz ozon w powietrzu? Jak możemy sprawdzić aktualny stan jakości powietrza? Jakie jest stężenie zanieczyszczeń powietrza w Olsztynie? 

W ramach zajęć studenci wykorzystają pyłomierz grawimetryczny, aspirator probierczy, automatyczny analizator gazów oraz spektrofotometr UV-Vis w celu pobrania i analizy składu chemicznego głównych zanieczyszczeń powietrza. Poza tym z pobranego pyłu PM10 wyekstrahują węglowodory i porównają ich ilość w pyle z okresu letniego i zimowego. Studenci sprawdzą również stan jakości powietrza z dłuższych okresów na podstawie danych ze stacji Państwowego Monitoringu Środowiska. Na podstawie przeprowadzonych badań sprawdzą poziom smogu w Olsztynie. Uzyskane wyniki umieszczą w raporcie, który przedstawiają podczas konferencji podsumowującej semestr.

4. Astronomia - badamy problem kosmicznych śmieci

Czy wiesz, że w 2009 roku miało miejsce zderzenie dwóch sztucznych satelitów Ziemi? Do kolizji doszło między działającym amerykańskim Iridium 33 i nieczynnym rosyjskim wojskowym satelitą Kosmos 2251. Oba były satelitami telekomunikacyjnymi. Uległy całkowitemu zniszczeniu, a ich pozostałości stały się częścią kosmicznego śmietniska. Szacuje się, że w skutek tego zdarzenia powstało ponad 700 000 różnej wielkości szczątków, które krążą w wokół orbity ziemskiej. 

Kosmiczne śmieci to fragmenty obiektów, które zostały wysłane przez człowieka w przestrzeń kosmiczną. Składają się na nie głównie zużyte człony rakiet wielostopniowych, nieczynne satelity, fragmenty powstałe w wyniku kolizji lub eksplozji satelitów czy rakiet. Zazwyczaj kosmiczne śmieci nie są kontrolowane przez człowieka, dlatego mogą stwarzać zagrożenie dla aktywnie działających satelitów.

Czy można zmniejszyć ilość kosmicznych śmieci na orbicie okołoziemskiej? Co można zrobić, aby uniknąć kolizji satelitów? Jak zjawisko kosmicznych śmieci wpływa na problem zanieczyszczenia środowiska na Ziemii?

Studenci podczas seminariów zdobędą wiedzę w zakresie tematyki kosmicznych śmieci. Dowiedzą się czym są sztuczne satelity oraz sondy międzyplanetarne. Przeanalizują prawa fizyczne jakie rządzą ruchem kosmicznych śmieci. Następnie w zespole badawczym zbadają ten problem oraz poszukają możliwych rozwiązań. Dzięki wynikom prostych zadań matematycznych zapoznają się ze skalą problemu kosmicznych śmieci. Efekty końcowym będzie sporządzony raport zawierający propozycję rozwiązania badanego problemu.

5. Fotografia - tworzymy wystawę zdjęć poruszającą problem środowiska

Co roku w konkursie fotograficznym CIWEM (Chartered Institution of Water and Environmental Management) wskazywany jest najlepszy fotograf świata specjalizujący się w kategorii środowisko naturalne Ziemi i jej problemy. Każda z konkursowych fotografii pokazuje zanieczyszczenia środowiska w różnych częściach świata. Stanowią one niepodważalny dowód na to, że zmiany w środowisku naturalnych są przyczyną klęsk żywiołowych.

W dzisiejszych czasach jest wiele kampani społecznych wskazujących na to, co teraz dzieje się z naszą planetą. Ich celem jest uwrażliwienie ludzi na zanieczyszczenie środowiska i nawoływanie do zmian nawyków, np.  zmniejszania ilości gromadzenia odpadów i ich segregacji czy oszczędzania energii.

Jakie są tajniki fotografii? Jak wykonać zdjęcie, które skłoni odbiorcę do refleksji? W jaki sposób za pomocą zdjęć uwrażliwić odbiorców na problem zanieczyszczenia naszej planety?

Podczas specjalizacji studenci poznają podstawy fotografii oraz zaplanują kampanię społeczną, która skupi się na jednym z wybranych (lub na wybranych) aspektach zanieczyszczenia  środowiska.Wykonane zdjęcia poddadzą obróbce cyfrowej, której efekty zaprezentują w formie wystawy na konferencji podsumowującej semestr.